Ngày 16 Tháng 4 Năm 2021 - Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Đắk Lắk
Quản lý Văn bản và Điều hành
Hộp thư điện tử
Chuyên mục KH&CN
Bản tin Thông tin KH&CN
Bản tin KH&CN
Thống kê Hành chính công

Liên kết Website
Bản đồ Đắk Lắk
Bản tin quốc tế
Quan sát pha mới trong ngưng tụ Bose-Einstein của các hạt ánh sáng
09:51 07/04/2021

Khoảng 10 năm trước, các nhà nghiên cứu tại trường đại học Bonn dã tạo ra một kết tập tới hạn trạng thái photon, một đơn hạt “siêu-photon” được tạo ra bằng hàng trăm hạt ánh sáng đơn lẻ, và được thể hiện hoàn toàn thành một nguồn sáng mới.

 

 

Trạng thái này được gọi là ngưng tụ Bose-Einstein quang và thu hút rất nhiều sự quan tâm của các nhà vật lý bởi thế giới của những hạt mang ánh sáng ngoại lai này là nơi quy tụ nhiều hiện tượng vật lý riêng có. Các nhà nghiên cứu do giáo sư Martin Weitz, người khám phá ra siêu photon, và nhà vật lý lý thuyết là giáo sư Johann Kroha mới có một quan sát mới: pha giảm dao động quá mức (overdamped phase), một chuyển pha chưa từng được biết đến trước đây bên trong ngưng tụ Bose-Einstein.

 

Nghiên cứu này đã được xuất bản trên tạp chíScience “Observation of a non-Hermitian phase transition in an optical quantum gas”.

 

Ngưng tụ Bose-Einstein là một trạng thái vật lý cực đoan chỉ xuất hiện một cách bất thường tại các mức nhiệt độ cực thấp. Lúc đó, không thể phân biệt được các hạt trong hệ này, chúng ở cùng một trạng thái lượng tử như nhau; nói theo cách khác, chúng hành xử như một “siêu hạt” khổng lồ. Trạng thái này có thể được miêu tả bằng một hàm sóng.

 

Năm 2010, các nhà nghiên cứu do Martin Weitz dẫn dắt đã thành công khi lần đầu tiên tạo ra một ngưng tụ Bose-Einstein từ các hạt ánh sáng (các photon). Hệ cụ thể của họ đến giờ vẫn còn hữu dụng: các nhà vật lý bẫy các hạt ánh sáng trong một vật cộng hưởng được tạo ra từ hai gương cong được đặt cách quãng với khoảng cách một micrometer đủ để phản chiếu nhanh một chùm tia ánh sáng chuyển động qua lại. Không gian này được lấp đầy bằng một dung dịch chất nhuộm lỏng được dùng để làm lạnh các photon. Các phân tử chất nhuộm “nuốt” các photon và sau đó bắn chúng ra một lần nữa, qua đó đưa các hạt mang ánh sáng này tới mức nhiệt độ của dung dịch nhuộm – tương đương nhiệt độ phòng. Hệ này có thể làm lạnh các hạt ánh sáng bởi các đặc tính tự nhiên cả chúng là để phân rã khi được làm mát.

 

Sự phân tách rõ ràng của hai pha

 

Một chuyển pha là những gì mà các nhà vật lý gọi sự chuyển trạng thái giữa nước và băng trong suốt quá trình đóng băng. Nhưng chuyển pha cụ thể xảy ra giữa hệ các hạt ánh sang bị bẫy như thế nào? Các nhà khoa học giải thích theo cách này: hai tấm gương trong bị mờ là do các photon bị mất và bị thay thế, tạo ra một sự bất cân bằng và kết quả là hệ này không có một nhiệt độ xác định và được đưa vào trạng thái dao động. Điều này tạo ra một chuyển đổi giữa pha dao động và pha tắt. Tắt ở đây có nghĩa là biên độ của dao động suy giảm.

 

“Pha giảm dao động quá mức mà chúng tôi quan sát được tương ứng với một trạng thái mới của trường ánh sáng”, Fahri Emre Öztürk, một nghiên cứu sinh tại Viện Vật lý ứng dụng tại trường đại học Bonn và là tác giả thứ nhất của công trình, nói. Tính chất đặc biệt này là hiệu ứng của tia laser thường không tách biệt ngưng tụ Bose-Einstein bằng một chuyển pha, và cũng không có ranh giới rõ ràng giữa hai trạng thái này. Điều này có nghĩa là các nhà vật lý có thể chuyển qua chuyển lại giữa các hiệu ứng.

 

“Dẫu sao, trong thực nghiệm của chúng tôi, trạng thái giảm dao động quá mức của ngưng tụ Bose-Einstein quang được phân tách bằng một chuyển pha từ cả trạng thái dao động và một laser tiêu chuẩn”, giáo sư Martin Weitz, người dẫn dắt nghiên cứu nói. “Điều này chứng tỏ có một ngưng tụ Bose-Einstein là một trạng thái khác biệt với laser tiêu chuẩn. “Nói cách khác, chúng tôi đang xử lý cả hai pha tách biệt của ngưng tụ Bose-Einstein quang”, ông nói.

 

Các nhà nghiên cứu đang lên kế hoạch áp dụng các phát hiện mới của mình cho những nghiên cứu khác về tìm kiếm các trạng thái mới của trường ánh sáng trong các ngưng tụ ánh sáng đa kết hợp có thể xảy ra trong hệ này. “Nếu các trạng thái rối lượng tử phù hợp trong các ngưng tụ ánh sáng kết hơp thì rất có thể dùng nó cho truyền các thông điệp mã hóa lượng tử giữa nhiều bên tham gia”, Fahri Emre Öztürk dự báo.

 

Theo Tiasang

Các tin khác

Nghiên cứu cung cấp cái nhìn mới về biểu hiện gen và khả năng di truyền bệnh thần kinh Liệu pháp gen sử dụng 'ngón tay kẽm' có thể giúp điều trị bệnh Alzheimer Sắp thử nghiệm lâm sàng vaccine ngừa HIV Các nhà nghiên cứu phát hiện cấu trúc 3D chịu trách nhiệm về biểu hiện gen Khám phá thuốc nhanh hơn thông qua máy học Thiết bị lấy cảm hứng từ Kirigami để theo dõi chuyển động khớp cho người lao động ít vận động Nghiên cứu trên chuột cho thấy các hạt nhựa truyền từ mẹ sang thai nhi Dùng kim loại lỏng để bó xương thay thạch cao Nhiều bệnh nhân chết vì Covid-19 có virus trong tim Sân bay lên thẳng giống cây bao báp dành cho taxi
Thông báo
Thông báo số 226/SKHCN-KHTC ngày 15/4/2021 V/v xây dựng kế hoạch và dự toán ngan sách KH&CN năm 2022
Thông báo số 35/TB-SKHCN ngày 10/3/2021 V/v xây dựng danh mục đề xuất nhiệm vụ khoa học và công nghệ cấp cơ sở thực hiện năm 2022 đối với các Sở ban ngành
Thông báo số 151/SKHCN-KH ngày 15/3/2021 V/v đặt bài tham luận Hội thảo khoa học tổ chức tại Đắk Lắk
Thông báo số 31/TB-SKHCN ngày 25/02/2021 v/v xây dựng danh mục đề xuất nhiệm vụ KH&CN cấp cơ sở thực hiện năm 2022 đối với các huyện, thị xã, thành phố
Thông báo số 27/TB-SKHCN ngày 18/2/2021 V/v đề xuất nhiệm vụ khoa học và công nghệ cấp tỉnh năm 2022
Thông báo số 05/TB-SKHCN ngày 19/01/2021 tuyển chọn tổ chức, cá nhân chủ trì thực hiện nhiệm vụ KH&CN cấp tỉnh thực hiện từ năm 2021
Công văn số 873/SKHCN-CNg ngày 25/12/2020 V/v báo cáo kết quả hoạt động sáng kiến năm 2020
Mẫu báo cáo thực trạng an toàn tiến hành công việc bức xạ, kiểm soát chiếu xạ nghề nghiệp và chiếu xạ công chúng
Công văn số 94-CV/ĐU ngày 25/11/2020 về Kiểm điểm, đánh giá, xếp loại chất lượng, khen thưởng đối với tổ chức đảng, đảng viên và tập thể, cá nhân cán bộ lãnh đạo, quản lý các cấp năm 2020
Công văn số 687/SKHCN-TĐC ngày 27/10/2020, V/v báo cáo kết quả xây dựng, áp dụng, duy trì và cải tiến HTQLCL theo tiêu chuẩn quốc gia TCVN ISO 9001 năm 2020
Công văn số 466/SKHCN-VP ngày 03/8/2020 V/v triển khai Công văn số 6743/UBND-KGVX thực hiện cách ly xã hội đối với TP. BMT và các biện pháp cấp bách phòng chống dịch COVID-19
Thông báo số 114/TB-SKHCN ngày 03/8/2020 V/v tuyên truyền triển khai ứng dụng Bluezone để phục vụ công tác phòng, chống dịch bệnh COVID-19
Hướng dẫn số 46-HD/ĐU ngày 16/3/2020 V/v Học tập, quán triệt, tuyên truyền và thực hiện chuyên đề năm 2020
Thông báo số 110/TB-SKHCN ngày 16/7/2020 V/v Quy định chế độ báo cáo và thời gian họp giao ban định kỳ
Công văn số 5360/SHTT-NĐHT ngày 15/4/2020 của Cục Sở hữu Trí tuệ V/v hỗ trợ đăng ký quốc tế đối với sáng chế cho các cá nhân
Công văn số 2595/UBND-KGVX ngày 26/3/2020 V/v tuyên truyền, hưởng ứng và tham gia Cuộc vận động “Hiến kế xây dựng và phát triển tỉnh Đắk Lắk giàu đẹp, văn minh”
Công văn số 148/SKHCN-VP ngày 19/3/2020 V/v triển khai ứng dụng khai báo y tế tự nguyện
Thông báo số 34/TB-SKHCN ngày 19/3/2020 V/v thực hiện các quy định về công tác Văn thư theo Nghị định 30/2020/NĐ-CP ngày 05/3/2020
Thông báo số 101/SKHCN-KH ngày 04/03/2020 V/v đặt bài tham luận Hội thảo khoa học tổ chức tại Đắk Lắk
Thông báo số 18/TB-TĐC ngày 04/03/2020 V/v triển khai thực hiện Văn bản Kỹ thuật Đo lường Việt Nam
Thông báo số 28/TB-SKHCN ngày 24/02/2020 V/v Tổ chức Cuộc thi "Tìm hiểu 80 năm lịch sử vẻ vang Đảng bộ tỉnh Đắk Lắk (23/11/1940 - 23/11/2020)"
Thông báo số 30/TB-SKHCN ngày 25/02/2020 V/v đề xuất nhiệm vụ khoa học và công nghệ cấp Quốc gia năm 2021
Thông báo số 29/TB-SKHCN ngày 24/02/2020 V/v đề xuất Dự án thuộc Chương trình Nông thôn miền núi thực hiện từ năm 2021
Thông báo số 07/TB-SKHCN ngày 04/02/2020 V/v tuyển chọn tổ chức, cá nhân chủ trì thực hiện nhiệm vụ KH&CN cấp tỉnh năm 2020
Thông báo số 06/TB-SKHCN ngày 21/01/2020 V/v đề xuất nhiệm vụ khoa học và công nghệ cấp tỉnh năm 2021
Thông báo số 165/TB-SKHCN ngày 30/12/2019 V/v thay đổi địa điểm tiếp nhận hồ sơ và trả kết quả giải quyết thủ tục hành chính thuộc thẩm quyền giải quyết của Sở KH&CN
Thống kê lượt truy cập
Tổng lượng truy cập
3061812

Bản quyền thuộc Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Đắk Lắk

Địa chỉ: 15A Trường Chinh - Thành phố Buôn Ma Thuột - Tỉnh Đắk Lắk

Điện thoại: 0262.3.952400 - Fax: 0262.3.952900

Email: vp@khcn.daklak.gov.vn

Website: http://skhcn.daklak.gov.vn

Giấy phép số: 306/GP-BC do Cục Báo Chí - Bộ VHTT&DL cấp ngày 18/07/2007